Naar de inhoud
Ik wil van mijn klanten af

Niet elke klant past. Zo neem je netjes afscheid.

Wanbetalers voorkomen als zzp'er: tien dingen vooraf

  • Redactie Ik wil van mijn klanten af
  • Gepubliceerd
  • 11 min lezen
In dit artikel
  1. Waarom nu meer dan ooit
  2. De tien dingen
  3. Je offerte en voorwaarden
  4. Tijdens het werk
  5. Facturatiepakketten vergeleken
  6. Als het toch misgaat

Kort antwoord

Wanbetalers voorkom je vooral vóór de eerste werkdag: weet wie je klant is, vraag een aanbetaling, spreek een korte betaaltermijn af en stuur je voorwaarden mee met de offerte. Daarna factureer je snel en in delen, en laat je de eerste herinnering automatisch gaan.

Waarom nu meer dan ooit

Omdat klanten trager betalen dan een paar jaar geleden, en jij als kleinste partij het langst wacht.

Volgens Altares Dun & Bradstreet werd in 2025 25,3% van de facturen niet binnen de afgesproken termijn betaald, tegen 23,9% in 2024. Dat is de eerste verslechtering sinds 2001. De Order to Cash Monitor 2026 (Hogeschool Windesheim en 4CEE, ruim 250 organisaties) komt uit op gemiddeld 59 dagen van order tot betaling. Ontstaat er een geschil, dan komen daar gemiddeld 29 dagen bij.

Voor zzp’ers zelf: in een onderzoek van Knab onder ruim 600 zelfstandigen kreeg 48% het afgelopen jaar te maken met te late betalingen. 23% boekte omzet af als oninbaar, gemiddeld 1,4% van de jaaromzet. Dat klinkt als een afrondingsverschil, tot je het omrekent: bij € 60.000 omzet is het € 840. Geld dat je al verdiend had.

Het goede nieuws is dat bijna alles wat helpt saai is. Een zin in je offerte, een bijlage bij je mail, een vinkje in je facturatiepakket. Het kost je een uur, één keer.

De tien dingen

Tien dingen die je regelt voordat je begint, met wat je doet en waarom het werkt.

# Wat De zin of handeling Waarom het werkt
1 Klant checken KvK-uittreksel bekijken, rechtsvorm noteren, naam opzoeken in het Centraal Insolventieregister Je weet met wie je contracteert en of er al een faillissement loopt
2 Aanbetaling “Bij akkoord factureer ik 30% van het totaalbedrag. Ik start na ontvangst.” Dat deel kan niet meer misgaan. Voor diensten en zakelijke klanten geldt geen wettelijk maximum; bij een koop door een particulier hooguit de helft (art. 7:26 lid 2 BW)
3 Betaaltermijn “Betaling binnen 14 dagen na factuurdatum.” Zakelijk mag het hooguit 60 dagen zijn, tenzij uitdrukkelijk anders afgesproken (art. 6:119a lid 5 BW). Een grote rechtspersoon mag met jou niet meer dan 30 dagen afspreken (art. 6:119a lid 6 BW)
4 Voorwaarden meesturen Pdf als bijlage bij de offerte, plus de zin dat ze van toepassing zijn Krijgt de klant ze niet vóór of bij het sluiten, dan kan hij bedingen vernietigen (art. 6:233 sub b en 6:234 BW)
5 Meerwerkafspraak “Werk buiten deze offerte doe ik pas na akkoord per mail op de prijs, en ik factureer het apart.” Geen discussie achteraf over wat “erbij hoorde”
6 Deelfacturen Factureren per mijlpaal of per maand, nooit alles aan het eind Er staat nooit meer dan één deel open
7 Factuur binnen een dag Factuur versturen op de dag van oplevering of mijlpaal De betaaltermijn begint pas als de factuur er is
8 Herinnering automatisch Herinnering ingesteld op de dag na de vervaldatum De eerste herinnering is administratie, geen ruzie
9 Wie bij de klant betaalt Naam en mailadres van de crediteurenadministratie, factuuradres en inkoopordernummer De factuur belandt niet in de inbox van iemand die er niet over gaat
10 Opschortingsclausule “Staat een factuur na de vervaldatum open, dan mag ik het werk opschorten tot betaling. Dat meld ik schriftelijk.” De wet geeft je dat recht al (art. 6:262 BW); de clausule maakt het vooraf bekend

Je offerte en voorwaarden

De offerte is het enige moment waarop jij de regels bepaalt. Daarna onderhandel je alleen nog.

Check wie je klant is

Kijk in het KvK-uittreksel of het bedrijf bestaat, op welk adres, en welke rechtsvorm het heeft. Dat laatste is meer dan een detail. Bij een eenmanszaak of vof staat de eigenaar zelf in voor de schulden. Bij een bv is dat het bedrijf, en als de bv leeg is, is jouw factuur dat ook. Zoek de naam daarna op in het Centraal Insolventieregister. Staat de klant daar al in, dan weet je genoeg.

Een particulier check je anders: naam, adres en telefoonnummer kloppen, en je weet wie er tekent. Geeft bij een verbouwing één van twee partners de opdracht, dan wil je weten op wiens naam de factuur komt.

Vraag een aanbetaling

Een aanbetaling is het simpelste middel tegen wanbetaling, omdat het risico al vóór de start kleiner wordt. Het werkt ook als filter: een klant die moeilijk doet over 30% vooraf, gaat over de overige 70% zelden makkelijker doen.

  • Zakelijke klant: geen wettelijk maximum. Wat je afspreekt, geldt.
  • Particulier, diensten: geen wettelijk maximum.
  • Particulier, koop van spullen: hooguit de helft van de koopprijs vooruit (art. 7:26 lid 2 BW). Verkoop je als klusser ook losse spullen, houd daar dan rekening mee.

Spreek een betaaltermijn af, en ken de grens bij grote klanten

Zet de termijn op je offerte én op elke factuur, als concrete vervaldatum. “Betalen binnen 14 dagen” laat ruimte voor interpretatie, “uiterlijk 3 december” niet.

Werk je voor een groot bedrijf, dan sturen ze vaak hun eigen inkoopvoorwaarden mee met 60 of 90 dagen. Daar zit een grens aan. Een grote rechtspersoon (die op twee opeenvolgende balansdata niet aan twee van de criteria voor “klein” uit art. 2:397 BW voldoet) mag met een zzp’er of kleine onderneming geen betaaltermijn van meer dan 30 dagen afspreken. Zo’n beding is nietig: het telt niet (art. 6:119a lid 6 BW). Die regel geldt sinds 1 juli 2022. Voor andere zakelijke klanten ligt de grens op 60 dagen, tenzij een langere termijn uitdrukkelijk is afgesproken en niet kennelijk onbillijk is voor jou (art. 6:119a lid 5 BW).

De klant met de “betaalrun eens per maand” bestaat dus wel, maar is hij een grote rechtspersoon, dan telt zijn termijn van 90 dagen tegenover jou juridisch niet.

Stuur je voorwaarden mee, op tijd

Algemene voorwaarden helpen alleen als de klant ze vóór of bij het sluiten van de overeenkomst heeft kunnen lezen. Anders kan hij een beding eruit vernietigen, bijvoorbeeld net dat over rente of opschorten (art. 6:233 sub b en 6:234 BW). Bij een grote zakelijke klant werkt dat anders: een rechtspersoon met een openbare jaarrekening, of een partij met 50 of meer werkzame personen, kan zich niet op deze regel beroepen (art. 6:235 lid 1 BW). Een regel onderaan de factuur is dus te laat, en “te vinden op onze website” is een gok.

Doe het zo: de pdf als bijlage bij de offertemail, en in de offerte zelf de zin “Op deze offerte zijn mijn algemene voorwaarden van toepassing. Die zitten als pdf bij deze mail.” Sluit je de opdracht mondeling of op papier, bijvoorbeeld aan de keukentafel bij een particulier? Geef de voorwaarden dan op papier mee, of vraag uitdrukkelijk of de klant akkoord is met toezending per mail. Bij elektronisch verstrekken van voorwaarden bij een niet-elektronisch gesloten overeenkomst is die uitdrukkelijke toestemming nodig.

Het betaalblok om te kopiëren

Zet dit onder elke offerte en vul de haken in:

Betaling

  • Bij akkoord factureer ik een aanbetaling van [percentage]% (€ [bedrag]). Ik start na ontvangst.
  • Daarna factureer ik per [mijlpaal / maand].
  • Betaling binnen [aantal] dagen na factuurdatum.
  • Werk dat niet in deze offerte staat, doe ik pas na akkoord per mail op de prijs. Dat werk factureer ik apart.
  • Staat een factuur na de vervaldatum open, dan mag ik het werk opschorten tot de betaling binnen is. Dat meld ik schriftelijk.
  • Facturen stuur ik naar [naam, mailadres crediteurenadministratie], onder vermelding van [inkoopordernummer].
  • Op deze offerte zijn mijn algemene voorwaarden van toepassing. Die zitten als pdf bij deze mail.

Over de opschortingsclausule: je hebt het recht om je werk stil te leggen ook zonder die zin, want de wet geeft het je bij een wederkerige overeenkomst (art. 6:262 BW). De clausule zorgt dat het voor de klant geen verrassing is. En je moet opschorten altijd zelf inroepen; stilletjes stoppen telt niet.

Tijdens het werk

Tijdens de opdracht gaat het om tempo en ritme: snel factureren, in kleine stukken, en geen extra werk zonder akkoord.

Meerwerk alleen met akkoord per mail

De meeste wanbetaling begint niet met een klant die niet wil betalen, maar met een klant die vindt dat hij voor iets anders betaalt dan jij factureert. “Kun je er nog even een tweede versie van maken?” is zo’n moment. Stuur dan één mail met wat het is, wat het kost en de vraag om akkoord. Pas na “ja” begin je. Hoe je dat doet zonder dat het een ruzie wordt, staat bij de scope-kruiper.

Factureer in delen, en binnen een dag

Bij een opdracht van drie maanden wil je niet aan het eind één factuur sturen en dan nog twee maanden wachten. Factureer per mijlpaal of per maand. Gaat het mis, dan staat er één deel open en niet alles.

Stuur elke factuur op de dag van oplevering of mijlpaal. Wie twee weken wacht met factureren, schuift zijn eigen betaaldatum twee weken op, en met gemiddeld 59 dagen van order tot betaling is daar weinig ruimte voor.

Zet op elke factuur:

  • de vervaldatum als datum;
  • het inkoopordernummer of de referentie van de klant;
  • de naam van wie de factuur moet goedkeuren;
  • een betaallink, als je pakket dat kan.

Weet wie er bij de klant betaalt

Bij grotere klanten is je opdrachtgever zelden degene die betaalt. Je factuur gaat naar de crediteurenadministratie, en die betaalt vaak pas als er een inkoopordernummer op staat en iemand intern heeft goedgekeurd. Vraag dus bij de start: naar welk adres, onder welk nummer, en wie keurt goed. Dat scheelt je later drie mails met “ik zal het even navragen”.

Laat de eerste herinnering automatisch gaan

Stel je facturatiepakket zo in dat de eerste herinnering de dag na de vervaldatum vertrekt. Een herinnering die automatisch komt, voelt voor de klant als een systeem en niet als een verwijt. Voor jou scheelt het het moment waarop je twijfelt of je “al mag zeuren”.

Let op: een automatische herinnering is niet automatisch een geldige 14-dagenbrief. Wil je later incassokosten rekenen, dan moet die brief aan vaste eisen voldoen. De 14 dagen lopen bijvoorbeeld vanaf de dag na ontvangst van de brief, niet vanaf de datum erop. Wat erin moet staan en welke fouten je kosten laten vervallen, staat bij de 14-dagenbrief. Welke brief je wanneer stuurt, lees je bij betalingsherinnering, aanmaning of ingebrekestelling.

Signalen om op te letten

Een paar dingen die vaak vooraf gaan aan een factuur die blijft liggen: de aanbetaling komt pas na twee herinneringen, de klant vraagt nieuw werk terwijl de vorige factuur openstaat, “de factuur is zoekgeraakt” voor de tweede keer, of de contactpersoon reageert opeens niet meer. Herken je een type, kijk dan bij de klanttypes welke stap erbij hoort.

Facturatiepakketten vergeleken

Voor wanbetalers voorkomen maakt vooral uit of je pakket zelf herinnert, een betaallink meestuurt en ziet wanneer er betaald is.

Soort pakket Automatische herinnering Betaallink op factuur Incasso (machtiging) Ziet zelf dat er betaald is Past bij
Sjabloon in Word of Excel Nee Nee, alleen rekeningnummer Nee Nee, jij kijkt op je bankrekening Een paar facturen per jaar
Factuur- of betaalverzoekfunctie van je zakelijke bank Soms Meestal wel Soms Ja, het geld komt op dezelfde rekening Weinig facturen, één bank
Losse facturatie-app Meestal wel, instelbaar Vaak, via een betaalprovider Soms Vaak, met bankkoppeling Veel facturen, boekhouding elders
Online boekhoudpakket Meestal wel, instelbaar Vaak, via een betaalprovider Bij een deel van de pakketten Ja, met bankkoppeling Wie facturen en administratie op één plek wil
Koppeling voor debiteurenbeheer bovenop je pakket Ja, in meerdere stappen Meestal wel Soms Via je pakket Veel openstaande posten of veel particulieren

Wat een pakket precies kan, verschilt per abonnement. Prijzen staan hier bewust niet: ze verschillen per abonnement en veranderen vaak, dus vergelijk ze op de site van de aanbieder op de dag dat je kiest. Test in de proefperiode vooral deze vier dingen:

  1. Kun je de tekst van de herinnering zelf aanpassen? Je wilt een andere tekst voor zakelijke en particuliere klanten, en een tweede herinnering die voldoet aan de eisen van de 14-dagenbrief.
  2. Staat de vervaldatum als datum op de factuur? Niet alleen “14 dagen”.
  3. Stopt het herinneren zodra er betaald is? Zonder bankkoppeling stuur je anders een herinnering aan een klant die net heeft betaald. Dat voelt voor hem als een verwijt dat hij niet verdiende.
  4. Kan het incasseren met een machtiging? Handig bij vaste bedragen per maand, zoals een abonnement of een vaste opdracht. Weet wel dat een klant een gewone incasso nog een tijd kan laten terugboeken.

Als het toch misgaat

Dan volg je een vaste route: herinnering, 14-dagenbrief, en daarna de keuze tussen zelf verder, een incassobureau of de rechter. Het hele stappenplan staat in klant betaalt niet.

Een paar dingen die je meteen kunt doen:

  • Werk stilleggen. Je mag je eigen werk opschorten zolang de klant niet betaalt (art. 6:262 BW). Meld dat schriftelijk, en houd het in verhouding: voor één openstaande deelfactuur van een paar honderd euro leg je niet een heel project stil.
  • Rente en kosten rekenen. Bij een zakelijke klant is de wettelijke handelsrente 10,4% sinds 1 juli 2026; bij een particulier is de wettelijke rente 4% (sinds 1 januari 2026). Bij een particulier mag je na een geldige 14-dagenbrief incassokosten rekenen, minimaal € 40; bij een zakelijke klant is die € 40 al verschuldigd vanaf de dag na de vervaldatum. Hoeveel precies, en of je brief klopte, reken je uit met de incassorekenhulp.
  • Faillissement aanvragen alleen als laatste middel. Daarvoor moeten er minstens twee schulden zijn bij verschillende schuldeisers, waarvan minstens één opeisbaar. De kans dat je dan al je geld terugkrijgt, is klein. Kijk eerst in het Centraal Insolventieregister of er al iets loopt.
  • Bij hoge bedragen of een klant die het werk betwist: schakel een jurist in voordat je verder escaleert.

Wil je na deze klant vooral nooit meer voor hem werken, dan lees je bij een klant opzeggen hoe je dat netjes afrondt. En de volgende offerte krijgt het betaalblok.

Veelgestelde vragen

Mag ik als zzp'er een aanbetaling vragen?

Ja. Voor diensten en voor zakelijke klanten geldt geen wettelijk maximum. Alleen bij een koop door een particulier mag je hooguit de helft van de koopprijs vooruit laten betalen (art. 7:26 lid 2 BW).

Hoe lang mag de betaaltermijn van een zakelijke klant zijn?

Tussen bedrijven hooguit 60 dagen, tenzij een langere termijn uitdrukkelijk is afgesproken en niet kennelijk onbillijk is (art. 6:119a lid 5 BW). Een grote rechtspersoon mag met een zzp'er of kleine onderneming geen termijn van meer dan 30 dagen afspreken; zo'n beding is nietig (art. 6:119a lid 6 BW).

Wanneer moet ik mijn algemene voorwaarden aan de klant geven?

Vóór of bij het sluiten van de overeenkomst, dus met de offerte. Krijgt de klant geen redelijke kans om ze te lezen, dan kan hij bedingen eruit vernietigen (art. 6:233 sub b en 6:234 BW). Op de factuur is te laat.

Mag ik stoppen met werken als de klant niet betaalt?

Ja, je mag je eigen werk opschorten als de klant zijn betaling niet nakomt (art. 6:262 BW). Je moet dat wel zelf inroepen, bij voorkeur schriftelijk, en het moet in verhouding staan tot wat er openstaat.

Meer in Vooraf regelen

Een nieuwe klant checken, aanbetaling, voorwaarden en afspraken over meerwerk: zo hoef je later minder klanten kwijt te raken.

Lees ook